Hadis-i şerifte, (Gıybet etmek, söz taşımak, yalan yere yemin etmek, namahreme şehvetle bakmak orucu bozar) buyuruldu. (Deylemi)
İmam-ı a'zam hazretleri bu hadis-i şerifi açıklıyor:
(Bu günahlar orucun sevabını bozar, sıhhatini bozmaz, oruç mekruh olur) buyuruyor. Yani bu günahları işleyen, oruç borcundan kurtulur ise de, oruca mahsus büyük sevaba kavuşamaz. Hadis-i şerifte, (Nice oruç tutan var ki, açlık ve susuzluktan başka bir şey elde etmez) buyuruldu. (İbni Mace)
Oruç, müminler için bir nimet ve emanettir. Emanete riayet etmek lazımdır. Onun zayi olmaması için şartlarını ve edeplerini gözetmek gerekir. Harama bakmaktan sakınmalıdır! Hadis-i şerifte, (Harama bakmak, şeytanın zehirli bir okudur. Allah�tan korkup bunu terk edene, Allahü teâlâ öyle bir iman verir ki, tatlılığını kalbinde bulur) buyuruldu. (Hakim)
Oruçlu, dilini de korumalıdır! Hadis-i şerifte (Oruç, ateşe kalkandır. Gıybetle parçalanmadıkça korur. Oruçlu cahillik edip de kötü söz söylemesin! Biri kendine sataşırsa, "ben oruçluyum" desin!) buyuruldu. (Buhari)
Gözü ve dili günahlardan koruduğumuz gibi, kulağımızı da korumamız lazımdır. Konuşulması haram olan şeyi, dinlemek de haramdır. El, ayak ve diğer uzuvları da haramdan korumalıdır! Oruç tutup azaları ile günah işleyen, ilaç yerine zehir içen hastaya benzer. Çünkü günah zehirdir. İbadetlerimizin sevabını yok eder. Onun için oruçlarımızı ve diğer ibadetlerimizi haram işleyerek sevapsız hâle getirmemeliyiz!
www.dinimizislam.com/
17 Eylül 2008 Çarşamba
Oruç tutmanın yasak olduğu günler nelerdir
Dinen Ramazan Bayramı'nın birinci günü, Kurban Bayramı'nın dört günü oruç tutulmaz, câiz değildir. Tahrîmen mekruhtur (Harama yakın mekruh).
Alkollü iken oruç tutulabilir mi
Alkol alarak sarhoş olmuş kişiler namaz kılamadığı gibi oruç da tutamazlar. Bu durumda önceden başlanmış olan bir oruç da bozulur, biter. Çünkü baygın, sarhoş, deli gibi durumlar oruç ibadetinin sıhhat şartlarından olan akıllı olmak gereğini ortadan kaldıran hallerdir. (İslâm Fıkhı Ans. c. 3, s. 151, Zaman Yay.)
16 Eylül 2008 Salı
Orucu Bozmayan Şeyler
1. Oruçlu oldugunu unutarak; yemek ve içmek.
Peygamber Efendimiz söyle buyurmustur:
"Bir kimse oruçlu oldugunu unutarak yer, içerse orucunu tamamlasin, (sakin) bozmasin. Çünkü onu, Allah yedirmis, içirmistir."
Unutarak yeyip içerken oruçlu oldugunu hatirlarsa hemen agzini bosaltip yikar ve oruca devam eder. Oruçlu oldugunu hatirladiktan sonra bogazindan asagiya bir sey geçerse orucu bozulur. Bir kimse unutarak yiyen bir oruçluyu gördügünde eger güçlü kuvvetli olup oruca dayaniblen bir kisi ise, oruçlu oldugunu kendisine hatirlatir, zayif ve güçsüz bir kisi ise hatirlatmaz.
2. Bir suya dalip kulagina su kaçmak.
3. Kendi istegi olmayarak bogazina toz ve duman girmek.
4. Kendi istegi olmayarak kusmak.
5. Kendiliginden içeriden gelen kusuntu yine kendiliginden içeriye gitmek.
6. Uyurken ihtilâm olmak (yani uyurken cünüplük hali meydana gelmek.)
7. Dokunma ve öpme olmadan sadece bakmak veya düsünmek sebebiyle bosalmak.
8. Karisini sadece öpmek.
9. Geceleyin cünüp oldugu halde sabaha kadar yikanmayip gündüz yikanmak.
10. Disleri arasinda sahur yemeginden kalan nohut miktarindan az olan kirintiyi yutmak.
11. Agzindaki tükrügü yutmak. Agzindan disari çikip tamamen ayrilan tükrügü tekrar yutmak orucu bozar.
12. Agzina gelen balgami yutmak.
13. Kafasindan burnuna gelen akintiyi içine çekip yutmak.
14. Agzina aldigi (meselâ disine koydugu) ilâcin tadi bogazina varmak.
15. Erkegin tenasül organina ilâç veya su akitmak.
16. Göze ilâç damlatmak.
17. Kan aldirmak.
18. Gözlerine sürme çekmek.
Bu saydigimiz seylerin hiçbirisi orucu bozmaz.
islamgulleri.gen.tr
Peygamber Efendimiz söyle buyurmustur:
"Bir kimse oruçlu oldugunu unutarak yer, içerse orucunu tamamlasin, (sakin) bozmasin. Çünkü onu, Allah yedirmis, içirmistir."
Unutarak yeyip içerken oruçlu oldugunu hatirlarsa hemen agzini bosaltip yikar ve oruca devam eder. Oruçlu oldugunu hatirladiktan sonra bogazindan asagiya bir sey geçerse orucu bozulur. Bir kimse unutarak yiyen bir oruçluyu gördügünde eger güçlü kuvvetli olup oruca dayaniblen bir kisi ise, oruçlu oldugunu kendisine hatirlatir, zayif ve güçsüz bir kisi ise hatirlatmaz.
2. Bir suya dalip kulagina su kaçmak.
3. Kendi istegi olmayarak bogazina toz ve duman girmek.
4. Kendi istegi olmayarak kusmak.
5. Kendiliginden içeriden gelen kusuntu yine kendiliginden içeriye gitmek.
6. Uyurken ihtilâm olmak (yani uyurken cünüplük hali meydana gelmek.)
7. Dokunma ve öpme olmadan sadece bakmak veya düsünmek sebebiyle bosalmak.
8. Karisini sadece öpmek.
9. Geceleyin cünüp oldugu halde sabaha kadar yikanmayip gündüz yikanmak.
10. Disleri arasinda sahur yemeginden kalan nohut miktarindan az olan kirintiyi yutmak.
11. Agzindaki tükrügü yutmak. Agzindan disari çikip tamamen ayrilan tükrügü tekrar yutmak orucu bozar.
12. Agzina gelen balgami yutmak.
13. Kafasindan burnuna gelen akintiyi içine çekip yutmak.
14. Agzina aldigi (meselâ disine koydugu) ilâcin tadi bogazina varmak.
15. Erkegin tenasül organina ilâç veya su akitmak.
16. Göze ilâç damlatmak.
17. Kan aldirmak.
18. Gözlerine sürme çekmek.
Bu saydigimiz seylerin hiçbirisi orucu bozmaz.
islamgulleri.gen.tr
Orucu Bozan Şeyler
Oruca aykiri olan bir seyin yapilmasi halinde oruç bozulur. Orucu bozan bazi seyler hem kaza, hem de keffareti gerektirir. Orucu bozan bazi seylerden dolayi da sadece kaza gerekir.
Orucu Bozup Kaza ve Keffareti Gerektiren Şeyler
1. Oruçlu oldugunu bilerek yemek ve içmek (yenilip içilen sey ister gida, ister ilâç olsun).
2. Oruçlu oldugunu bile bile cinsel iliskide bulunmak.
Kari-kocadan biri ötekine zorla cinsel iliskide bulundugu takdirde zorla iliskide bulunana kaza ve keffaret, kendisine zorla iliskide bulunulan kisiye de kaza lâzim gelir.
3. Agzina giren yagmur, kar ve doluyu kendi istegiyle yutmak.
4. Sigara içmek, öd agaci veya anber ile tütsülenip dumanini içeri çekmek.
5. Enfiye çekmek.
6. Bugday ve arpa tanesi yutmak.
7. Disardan bir susam tanesi kadar bir seyi alip yutmak.
8. Yenmesi alisilmis olan çamur, kil ve kömür gibi seyleri yemek. (Bazi kimseler bunlari severek yerler.)
9. Az miktarda tuz yemek.
10. Karisinin veya sevdigi bir kimsenin tükürügünü yutmak. (Bundan zevk aldigi için kaza ve keffaret gerekir. Baskasinin tükürügünden igrendigi için bundan keffaret gerekmez.)
11. Kan aldirdiktan veya sadece karisini öptükten sonra orucu bozuldugu kanaatiyle bile bile orucunu bozmak.
Ramazan ayinda niyet ederek oruca baslayan kimse, saydigimiz seylerden birini bilerek ve özürsüz olarak yaparsa orucu bozulmus olur. Bozulan bu orucu kaza etmesi ve kasten bozdugu için de keffaret tutmasi gerekir.
Keffareti Düsüren Seyler
Keffareti gerektiren bir seyi yaparak orucunu bozan kimse, ayni gün oruç tutamayacak derecede hastalanir veya kadin ayhali yahut da lohusa olursa keffaret düser, yani keffaret orucu tutmasi gerekmez. Ancak hastaligin kendi istegi disinda olmasi sarttir. Kendisi kasten hastaliga sebep olursa keffaret düsmedigi gibi sefer mesafesinde bir yolculuga çikmasi ile de düsmez.
Orucu Bozup Yalniz Kazayi Gerektiren Şeyler
1. Pamuk ve kagit gibi yenmesi mutad olmayan bir sey yutmak,
2. Bir defada çok miktarda tuz yemek,
3. Yenmesi mutad olmayan zeytin çekirdegi yemek. Yenmesi alisilmis olan çekirdegi yemek ise keffareti gerektirir.
4. Tas, toprak, demir, altin ve gümüs gibi seyleri yutmak.
5. Içi olmayan ceviz ve badem yutmak. (Bunlarin içi olanlari yenildigi takdirde keffaret gerekir)
6. Burnuna ilaç çekmek.
Bu, Ebu Hanife'nin görüsüdür. Buna göre; tedavî maksadiyla igne yaptirmak orucu bozar ve kazayi gerektirir. Çünkü igne vasitasiyla vücuda verilen ilâç iç kisimlara kadar ulasmaktadir.
Imam Ebu Yusuf ve Imam Muhammed'e göre; tabiî olan yollar disinda vücudun baska tarafindan açilan bir yoldan içeri giden ilâç orucu bozmadigi için igne yaptirmakla oruç bozulmaz. Çünkü vücuda verilen ilâç agiz gibi tabiî bir yoldan degil, deriden açilan baska bir yoldan verilmektedir.
Ancak, ibadetlerde ihtiyatli hareket etmek esas oldugundan Ramazanda igne yaptirmak zorunda olan kimse bunu mümkünse iftardan sonra yaptirmalidir.
Bu mümkün olmaz da gündüz igne yaptirmak zorunda kalirsa, Imam Ebu Yusuf ile Imam Muhammed'in görüslerini esas alarak orucuna devam eder ve bu orucunu daha sonra kaza etmesi gerekmez.
7. Agzina aldigi boyali iplik gibi seylerin boyasi ile rengi degisen tükürügü yutmak.
8. Bogazina kaçan kar veya yagmuru kendi istegi olmayarak yutmak. (Kendi istegi ile yutarsa keffaret gerekir.)
9. Zorlama ile oruç bozmak.
10. Disleri arasinda nohut tanesi kadar kalan yemek kirintisini yutmak.
11. Abdest esnasinda agzina ve burnuna su alirken kendi elinde olmayarak bogazina su kaçmak.
12. Unutarak yeyip içtikten sonra orucunun bozuldugunu zannederek yeyip içmek.
13. Agiz dolusu kusmak. (Kendi istegi ile).
14. Agiz dolusu gelen veya kendi istegiyle getirdigi kusuntuyu mideye geri çevirmek.
15. Kendi istegi ile içine veya genzine duman çekmek. Kendi istegi ile olmazsa oruç bozulmaz. (Içeri çekilen duman sigara dumani olursa keffaret gerekir.) 16. Günes batmadigi halde-batti zannederek-iftar etmek.
17. Imsak vakti geçtigi halde daha vakit vardir zannederek yemek.
18. Cinsel iliski disinda kadina dokunmak veya öpmek sonucu bosalmak.
19. Ramazan orucundan baska bir orucu bozmak. (Ramazan orucundan baska bir orucu bozmak sadece kazayi gerektirir.)
20. Ramazan orucuna niyet etmiyerek yeyip içmek. (Keffaret, niyet edilerek baslanan orucu bilerek bozmaktan lâzim gelir. Oruca niyet edilmeyerek yeyip içtigi takdirde sadece o günün orucunu kaza eder.)
Ancak mazaretsiz olarak ramazan orucunu tutmamak büyük günahtir.
21. Misafir iken oruca baslayip ikamete niyet ettikten sonra yemek.
22. Mukim iken oruca baslayip sefer mesafesi yolculuga niyet ederek bulundugu yerin sinirlarini geçtikten sonra orucu bozmak.
Sayilan bu seylerden birini yapan kimsenin orucu bozulur ve bozulan orucun gününe gün kaza edilmesi gerekir.
Bunlardan biri ile orucu bozulan kimse aksama kadar orucu bozacak bir sey yapmamalidir.
Gündüz iyilesen hasta, yolculugu sona eren misafir, ayhali veya lohusaliktan temizlenen kadin, erginlik çagina gelen çocuk ve müslüman olan gayr-i müslim, Ramazan ayina saygi için günün kalan kisminda oruçlu imis gibi aksama kadar orucu bozacak seylerden sakinmalari uygun olur.
Oruca niyetlenen kadin gündüz ayhali veya lohusa olursa, orucunu bozmasi lâzimdir.
Kadin, henüz ayhali olmadan adet günümdür diyerek orucunu bozmamalidir.
Hasta ve yolcu olup da oruç tutmayan kimselerin yemeden, içmeden durmalari gerekmez. Ancak bunlar açiktan degil de gizli olarak yerler.
Orucu Bozup Kaza ve Keffareti Gerektiren Şeyler
1. Oruçlu oldugunu bilerek yemek ve içmek (yenilip içilen sey ister gida, ister ilâç olsun).
2. Oruçlu oldugunu bile bile cinsel iliskide bulunmak.
Kari-kocadan biri ötekine zorla cinsel iliskide bulundugu takdirde zorla iliskide bulunana kaza ve keffaret, kendisine zorla iliskide bulunulan kisiye de kaza lâzim gelir.
3. Agzina giren yagmur, kar ve doluyu kendi istegiyle yutmak.
4. Sigara içmek, öd agaci veya anber ile tütsülenip dumanini içeri çekmek.
5. Enfiye çekmek.
6. Bugday ve arpa tanesi yutmak.
7. Disardan bir susam tanesi kadar bir seyi alip yutmak.
8. Yenmesi alisilmis olan çamur, kil ve kömür gibi seyleri yemek. (Bazi kimseler bunlari severek yerler.)
9. Az miktarda tuz yemek.
10. Karisinin veya sevdigi bir kimsenin tükürügünü yutmak. (Bundan zevk aldigi için kaza ve keffaret gerekir. Baskasinin tükürügünden igrendigi için bundan keffaret gerekmez.)
11. Kan aldirdiktan veya sadece karisini öptükten sonra orucu bozuldugu kanaatiyle bile bile orucunu bozmak.
Ramazan ayinda niyet ederek oruca baslayan kimse, saydigimiz seylerden birini bilerek ve özürsüz olarak yaparsa orucu bozulmus olur. Bozulan bu orucu kaza etmesi ve kasten bozdugu için de keffaret tutmasi gerekir.
Keffareti Düsüren Seyler
Keffareti gerektiren bir seyi yaparak orucunu bozan kimse, ayni gün oruç tutamayacak derecede hastalanir veya kadin ayhali yahut da lohusa olursa keffaret düser, yani keffaret orucu tutmasi gerekmez. Ancak hastaligin kendi istegi disinda olmasi sarttir. Kendisi kasten hastaliga sebep olursa keffaret düsmedigi gibi sefer mesafesinde bir yolculuga çikmasi ile de düsmez.
Orucu Bozup Yalniz Kazayi Gerektiren Şeyler
1. Pamuk ve kagit gibi yenmesi mutad olmayan bir sey yutmak,
2. Bir defada çok miktarda tuz yemek,
3. Yenmesi mutad olmayan zeytin çekirdegi yemek. Yenmesi alisilmis olan çekirdegi yemek ise keffareti gerektirir.
4. Tas, toprak, demir, altin ve gümüs gibi seyleri yutmak.
5. Içi olmayan ceviz ve badem yutmak. (Bunlarin içi olanlari yenildigi takdirde keffaret gerekir)
6. Burnuna ilaç çekmek.
Bu, Ebu Hanife'nin görüsüdür. Buna göre; tedavî maksadiyla igne yaptirmak orucu bozar ve kazayi gerektirir. Çünkü igne vasitasiyla vücuda verilen ilâç iç kisimlara kadar ulasmaktadir.
Imam Ebu Yusuf ve Imam Muhammed'e göre; tabiî olan yollar disinda vücudun baska tarafindan açilan bir yoldan içeri giden ilâç orucu bozmadigi için igne yaptirmakla oruç bozulmaz. Çünkü vücuda verilen ilâç agiz gibi tabiî bir yoldan degil, deriden açilan baska bir yoldan verilmektedir.
Ancak, ibadetlerde ihtiyatli hareket etmek esas oldugundan Ramazanda igne yaptirmak zorunda olan kimse bunu mümkünse iftardan sonra yaptirmalidir.
Bu mümkün olmaz da gündüz igne yaptirmak zorunda kalirsa, Imam Ebu Yusuf ile Imam Muhammed'in görüslerini esas alarak orucuna devam eder ve bu orucunu daha sonra kaza etmesi gerekmez.
7. Agzina aldigi boyali iplik gibi seylerin boyasi ile rengi degisen tükürügü yutmak.
8. Bogazina kaçan kar veya yagmuru kendi istegi olmayarak yutmak. (Kendi istegi ile yutarsa keffaret gerekir.)
9. Zorlama ile oruç bozmak.
10. Disleri arasinda nohut tanesi kadar kalan yemek kirintisini yutmak.
11. Abdest esnasinda agzina ve burnuna su alirken kendi elinde olmayarak bogazina su kaçmak.
12. Unutarak yeyip içtikten sonra orucunun bozuldugunu zannederek yeyip içmek.
13. Agiz dolusu kusmak. (Kendi istegi ile).
14. Agiz dolusu gelen veya kendi istegiyle getirdigi kusuntuyu mideye geri çevirmek.
15. Kendi istegi ile içine veya genzine duman çekmek. Kendi istegi ile olmazsa oruç bozulmaz. (Içeri çekilen duman sigara dumani olursa keffaret gerekir.) 16. Günes batmadigi halde-batti zannederek-iftar etmek.
17. Imsak vakti geçtigi halde daha vakit vardir zannederek yemek.
18. Cinsel iliski disinda kadina dokunmak veya öpmek sonucu bosalmak.
19. Ramazan orucundan baska bir orucu bozmak. (Ramazan orucundan baska bir orucu bozmak sadece kazayi gerektirir.)
20. Ramazan orucuna niyet etmiyerek yeyip içmek. (Keffaret, niyet edilerek baslanan orucu bilerek bozmaktan lâzim gelir. Oruca niyet edilmeyerek yeyip içtigi takdirde sadece o günün orucunu kaza eder.)
Ancak mazaretsiz olarak ramazan orucunu tutmamak büyük günahtir.
21. Misafir iken oruca baslayip ikamete niyet ettikten sonra yemek.
22. Mukim iken oruca baslayip sefer mesafesi yolculuga niyet ederek bulundugu yerin sinirlarini geçtikten sonra orucu bozmak.
Sayilan bu seylerden birini yapan kimsenin orucu bozulur ve bozulan orucun gününe gün kaza edilmesi gerekir.
Bunlardan biri ile orucu bozulan kimse aksama kadar orucu bozacak bir sey yapmamalidir.
Gündüz iyilesen hasta, yolculugu sona eren misafir, ayhali veya lohusaliktan temizlenen kadin, erginlik çagina gelen çocuk ve müslüman olan gayr-i müslim, Ramazan ayina saygi için günün kalan kisminda oruçlu imis gibi aksama kadar orucu bozacak seylerden sakinmalari uygun olur.
Oruca niyetlenen kadin gündüz ayhali veya lohusa olursa, orucunu bozmasi lâzimdir.
Kadin, henüz ayhali olmadan adet günümdür diyerek orucunu bozmamalidir.
Hasta ve yolcu olup da oruç tutmayan kimselerin yemeden, içmeden durmalari gerekmez. Ancak bunlar açiktan degil de gizli olarak yerler.
Namaz kılmayanın tuttuğu Ramazan orucu kabul edilir mi
Her ibadet kendi başına değerlendirilerek görevli melek tarafından kaydedilir. Kılınan namazlar ayrı ayrı, tutulan oruçlar ayrı ayrı tespit edilir. Her ibadetin kendisine ait olmazsa olmaz şartlarının yerine getirilmesi gereklidir. Şartları tamam olan her ibadet kabul görür ve amel defterine yazılır. Yani namaz kılmayanın tuttuğu oruç kabul olmaz diye bir şey söylenemez. Namaz kılmayan bir kişi orucun kurallarına uyduğu müddetçe oruçları geçerli olup Ramazan'ın oruç mükellefiyetini yerine getirmiş olur ve oruç sevabını da hak eder.
zaman.com.tr
zaman.com.tr
Ramazan orucuna her gün niyet şart mı
Oruç bir ibadettir. İbadeti âdetten ayırt etmek için başlamadan evvel niyet şarttır. Niyet getirilmemiş hallerde oruç yoktur. Tutmak istenilen oruca kalben olsun niyet etmek yeterlidir. Fakat niyetin dille ifade edilmesi menduptur.
Niyet, belirlenmiş ve kesinlik kazanmış olmalıdır. Ayrıca geceden yapılmış olmalıdır. Bu noktada Hanefîler hariç diğer mezhepler görüş birliğindedir. Oruç için sahura kalkmak da bir niyet sayılır. Hz. Peygamberimizin önem ve kuvvetle tavsiyesi; Ramazan'da sahura kalkmak yönünde olmuştur. Ayrıca oruç tutmak için sahura kalkan kişinin niyet etmeyi unutmuş olması bir eksiklik değildir. Çünkü sahura kalkması niyet yerine geçmiştir. Ramazan'ın her günü için ayrı ayrı niyet etmek; fakihlerin çoğunluğuna göre şarttır. Çünkü her bir günün orucu kendi başına bir ibadettir. (İslâm Fıkhı Ans. c. 3, s. 158, Zaman Yay.)
Niyet, belirlenmiş ve kesinlik kazanmış olmalıdır. Ayrıca geceden yapılmış olmalıdır. Bu noktada Hanefîler hariç diğer mezhepler görüş birliğindedir. Oruç için sahura kalkmak da bir niyet sayılır. Hz. Peygamberimizin önem ve kuvvetle tavsiyesi; Ramazan'da sahura kalkmak yönünde olmuştur. Ayrıca oruç tutmak için sahura kalkan kişinin niyet etmeyi unutmuş olması bir eksiklik değildir. Çünkü sahura kalkması niyet yerine geçmiştir. Ramazan'ın her günü için ayrı ayrı niyet etmek; fakihlerin çoğunluğuna göre şarttır. Çünkü her bir günün orucu kendi başına bir ibadettir. (İslâm Fıkhı Ans. c. 3, s. 158, Zaman Yay.)
15 Eylül 2008 Pazartesi
Oruç ve Kanser
Florida`da Dr. Ahmed Elkadi başkanlığındaki Amerika İslâmî İlâç Araştırmaları Enstitüsü`nün. kanser hastaları üzerinde yaptığı oruç deneyleri oldukça heyecan vericidir. Deneyler neticesinde, düzenli oruç tutan hastalarda kötü huylu tümörlerin yayılmasının yavaşladığı (hatta durduğu), normalde ameliyatla alınan iyi huylu tümörlerin de yok olduğu görülmüş. Joel Fuhrman 1995`te yayınlanan "Sağlık için yemek ve oruç" adlı kitabında su ifadelere yer vermiş: "Oruç sadece fibroid tümörleri için değil, diğer birçok kanser dışı tümörler için de güvenli ve tesirli bir yaklaşımdır. Kişi aşırı kilolu olmadıkça oruçla tedaviye mutlaka olumlu tepki verecektir."
İslâmiyet`in Orucunun Biyolojik ve Psikolojik Olarak Diğerlerinden Farkları
İslâmî orucun diyet plânlanandan farklarını şöyle sıralamak mümkün:
* İftar ve sahur vakitlerinde -anormal miktarda yemek yenilmediği müddetçe, düzensiz kalori alımı olmamaktadır. Kuzey Dakata Eyalet Üniversitesi`nden M.M. Hussaini`nin Müslüman öğrencileri üzerinde yaptığı çalışma da bunu doğrular nitelikte. Onun bulgularına göre Müslüman öğrencilerin kalori alımı diğerlerinin üçte ikisi seviyesinde.
Bu da vücudun kalori dengesinin korunması anlamına geliyor.
* Beynin hipotalamus bölgesinde "lipostaf" denilen ve vücudun kütlesini kontrol eden bir merkez bulunduğu ilmen bilinmektedir. Sıradan bir diyet esnasında bu merkez vücuttaki kilo kaybını normal bir kayıp olarak algılamaz ve diyet biter bitmez hızla kaybedilen kiloları tekrar alacak şekilde kendini yeniden programlar. Oysa ki Ramazan`da vücut düzenli kilo kaybeder ve istenilirse oruç tutularak sağlıklı bir şekilde zayıflamak ve sonrasında şişmanlamamak mümkündür. Oruç tutan insanlarda lipostat merkezi kendini yeniden programlamaya ihtiyaç duymaz.
* İslâmî oruçta seçilen belirli gıdalar (sadece meyveler, sadece proteinler., vs.) değil, eşit oranda bütün gıdalardan yenilir. Bu sayede vücut ihtiyaç duyduğu besinleri alır.
* Ramazan, insanın kendini disipline etme ayı olduğundan fazlaca sigara, çay, kahve içen veya benzer alışkanlıkları olanlar bu alışkanlıklarını büyük oranda terkederler. Bu kişilerden birçoğunun Ramazan`dan sonra alışkanlıklarını eskisi kadar devam ettirmedikleri tesbit edilmiştir.
* Orucun biyolojik tesirlerinin yanında psikolojik tesirleri de çoktur. Oruç tutan insanlar daha az sinirli ve olaylar karşısında sürekli yapıcı davranırlar. Hz. Peygamber`in (s.a.v.l "Birisi size söz söylediğinde veya kötü davrandığında ona ben oruçluyum deyin" sözünü göz önünde tutarlar. Daha önce de bahsettiğimiz gibi. suça karşı olan meyilleri de oruçluyken yok olur.
sorularlaislamiyet.com
İslâmiyet`in Orucunun Biyolojik ve Psikolojik Olarak Diğerlerinden Farkları
İslâmî orucun diyet plânlanandan farklarını şöyle sıralamak mümkün:
* İftar ve sahur vakitlerinde -anormal miktarda yemek yenilmediği müddetçe, düzensiz kalori alımı olmamaktadır. Kuzey Dakata Eyalet Üniversitesi`nden M.M. Hussaini`nin Müslüman öğrencileri üzerinde yaptığı çalışma da bunu doğrular nitelikte. Onun bulgularına göre Müslüman öğrencilerin kalori alımı diğerlerinin üçte ikisi seviyesinde.
Bu da vücudun kalori dengesinin korunması anlamına geliyor.
* Beynin hipotalamus bölgesinde "lipostaf" denilen ve vücudun kütlesini kontrol eden bir merkez bulunduğu ilmen bilinmektedir. Sıradan bir diyet esnasında bu merkez vücuttaki kilo kaybını normal bir kayıp olarak algılamaz ve diyet biter bitmez hızla kaybedilen kiloları tekrar alacak şekilde kendini yeniden programlar. Oysa ki Ramazan`da vücut düzenli kilo kaybeder ve istenilirse oruç tutularak sağlıklı bir şekilde zayıflamak ve sonrasında şişmanlamamak mümkündür. Oruç tutan insanlarda lipostat merkezi kendini yeniden programlamaya ihtiyaç duymaz.
* İslâmî oruçta seçilen belirli gıdalar (sadece meyveler, sadece proteinler., vs.) değil, eşit oranda bütün gıdalardan yenilir. Bu sayede vücut ihtiyaç duyduğu besinleri alır.
* Ramazan, insanın kendini disipline etme ayı olduğundan fazlaca sigara, çay, kahve içen veya benzer alışkanlıkları olanlar bu alışkanlıklarını büyük oranda terkederler. Bu kişilerden birçoğunun Ramazan`dan sonra alışkanlıklarını eskisi kadar devam ettirmedikleri tesbit edilmiştir.
* Orucun biyolojik tesirlerinin yanında psikolojik tesirleri de çoktur. Oruç tutan insanlar daha az sinirli ve olaylar karşısında sürekli yapıcı davranırlar. Hz. Peygamber`in (s.a.v.l "Birisi size söz söylediğinde veya kötü davrandığında ona ben oruçluyum deyin" sözünü göz önünde tutarlar. Daha önce de bahsettiğimiz gibi. suça karşı olan meyilleri de oruçluyken yok olur.
sorularlaislamiyet.com
Hastalara Oruç İçin Tavsiyeler
Diyabetik hastalar: Diyabetik hastaların oruç tutmasında bir zarar olmadığı gibi, aksine çok faydalar vardır. Çünkü oruç ile diyabetleri yok olacak yada en azından daha iyileşecektir. Ama insülin alan diyabetiklerin oruç tutması risklidir. Bu hastaların doktorlarına danışarak iftar ve sahur vakitlerinde alacakları insülin miktarını öğrenmeleri zaruridir. Diyabetikler eğer oruç tutmuşsa iftar ve sahurlarda diyabetik yiyecekler yemelidir. Yine bu vakitlerde kan sekerlerini ölçtürmeleri gereklidir. .
Kalp hastaları: Oruç hâdisesinde kan basıncı düştüğü için bu hastaların oruç tutmasında fayda vardır. Bu hastalar ilâç seviyelerinin ayarlanması için doktorlarına başvurmalıdır. Hipertansiyonu ve ciddi kalp rahatsızlığı olanların oruç tutmaması tavsiye olunur.
Miğren`den başı ağrıyanlar: Oruç kandaki yağlı asitleri arttırdığı için bu hastaların oruç tutmaması tavsiye edilir.
Hamile hanımlar: Hamilelik çok hassas bir mevzu olduğundan, oruç olayına doktorla birlikte karar vermek uygundur. İlk ve sonuncu 3 ayda oruç tutmamalıdır. Sağlıklı bir hamilelikte, eğer Ramazan hamileliğin 4. ve 6. ayları arasındaysa, uzman doktorun yakın müşahadesi altında oruç tutabilir.
sorularlaislamiyet.com
Kalp hastaları: Oruç hâdisesinde kan basıncı düştüğü için bu hastaların oruç tutmasında fayda vardır. Bu hastalar ilâç seviyelerinin ayarlanması için doktorlarına başvurmalıdır. Hipertansiyonu ve ciddi kalp rahatsızlığı olanların oruç tutmaması tavsiye olunur.
Miğren`den başı ağrıyanlar: Oruç kandaki yağlı asitleri arttırdığı için bu hastaların oruç tutmaması tavsiye edilir.
Hamile hanımlar: Hamilelik çok hassas bir mevzu olduğundan, oruç olayına doktorla birlikte karar vermek uygundur. İlk ve sonuncu 3 ayda oruç tutmamalıdır. Sağlıklı bir hamilelikte, eğer Ramazan hamileliğin 4. ve 6. ayları arasındaysa, uzman doktorun yakın müşahadesi altında oruç tutabilir.
sorularlaislamiyet.com
Orucun sıhhat şartları nelerdir
Tutulan orucun geçerli olabilmesi için öncelikle niyet edilmiş olması, daha sonra orucu bozan bütün hallerden kesinlikle uzak durulması gerekir. (İslâm Fıkhı Ans. c.3, s.159, Zaman Yay.) Ayrıca bayanların oruçlarının geçerli olması için regl ve loğusa hallerinden çıkmış olmaları gerekmektedir. Aksi takdirde; söz konusu haller tamamen bitmeden oruca kalkışmanın bir anlamı olamaz. Çünkü temizlenene kadar bayanların namaz ve oruçları dinen yoktur. (el-Bakara, 2/222)
zaman.com.tr
zaman.com.tr
13 Eylül 2008 Cumartesi
Oruçluya mekruh olan haller nelerdir
Tükürüğünü ağızda biriktirip yutmak, zorunlu olmadığı halde sonradan tükürse de bir şeyin tadına bakmak, ağza alıp çiğnemek, zayıf düşecek şekilde kan vermek, ağır işlere girişerek vücudu yormak, uykusuz bırakmak.
Hasta, oruçlarını tutamadan ölse, oruç fidyelerini eşi veya çocukları onun yerine verebilir mi?
Ölünün arkasından oruç borçlarının fidyesi yakınları tarafından verilmesi câizdir.
Ramazan orucunu tutamayacak hastanın fidyelerini Ramazan ayı çıkmadan vermek doğru mu?
Oruç fidyesi, oruç tutamadıkça verilir. Geleceğe yönelik borç ödeme olmaz. Çünkü gün yaşanmadıkça, oruç borcu meydana gelmedikçe fidye verilmez.
Oruç fidyesi nedir? Kimler fidye verir? Fidye ne kadardır
Ağır bir hastalığa yakalanan ve iyileşme umudu olmayan hastalar ve oruç tutmaya gücü yetmeyen yaşlılar tutamadıkları oruçlarının kâzasını hiçbir zaman yapamayacaklardır. Bu durumda onlar tutamadıkları oruçların borcundan kurtulmak için kurtuluş bedelini, yani fidyesini verirler. Fidye, "her bir oruç için bir fakiri doyuracak" şeklinde verilir. Fidyenin miktarının alt çizgisi budur. Fidye için; kişinin ortalama bir günlük mutfak harcaması göz önünde tutularak belirlenen ölçü en uygun olandır.
Dudağa sürülen ruj orucu bozar mı
Oruçluyken dudağa sürülen ruj orucu bozmamakla beraber rujun emilmesi, tadına varılması mekruhtur. Orucun anlam ve gayesi göz önünde tutulduğunda oruçluyken ruj sürmemek orucun sıhhati açısından yerinde bir harekettir.
Orucu bozmayan güncel şeyler nelerdir
Tırnak, saç, sakal kesmek. Vücut temizliği yapmak, saç boyamak, oje sürmek, göze sürme çekmek, yüze makyaj yapmak, çiçek, esans, misk koklamak, öpmek, gülmek, şakalaşmak, bağırmak, ağlamak, tükürüğü yutmak, diş fırçalamak, göze ilaç damlatmak, lens takmak, takma dişleri ağza yerleştirmek, diş eti kanamasının tadını ağızda hissetmek, öksürükle ağza gelen balgamı yutmak, geğirtiyle boğaza gelen mide suyunu geri yutmak, burundaki sümüğü genizden çekip yutmak, sahurdan dişler arasında kalmış nohuttan küçük gıda artığını yutmak, eşini uğurlarken sarılmak, öpmek, çocuklara sarılıp öpmek, onlarla oynamak, dedikodu yapmak-yalan söylemek (fakat günah işlenmiş olur ve orucun sevabı kalmaz), serinlemek için eli, yüzü yıkamak veya duş almak, bakarken veya düşünürken boşalma yaşamak orucu bozmaz.
12 Eylül 2008 Cuma
Orucu bozan şeyler genel itibarıyla nelerdir
Hanefî mezhebine göre orucu bozan şeyler; hata ile bir şey yemek, içmek, bir şey yutmak (yüzerken su yutmak, tadına bakarken yemeği yemek, gusül veya abdest alırken su içmek, ağza giren karı, yağmur suyunu yutmak...gibi). Bu durumlarda Şâfîi mezhebine göre oruç bozulmaz. Mâlikîlere göre ise; ister unutarak, ister hata ile bir şey yenilip içilse oruç bozulur, kazâsı gereklidir.
Ayrıca; kadınlarda hayız (regl) görmek ve doğum yapmak, bayılmak, delirmek, kendini isteyerek ağız dolusu kusturmak (ağız dolusu olmaz ise oruç bozulmaz), ameliyat olmak, istimna yapmak (mastürbasyon), serum kullanmak, gıda içerikli sıvıyı bağırsaklara vermek veya lavman yaptırmak, imsak girdiği halde hata ile yiyip içmeye devam etmek gibi durumlar orucu bozar. (Diyanet Aylık Dergi, Ekim 2005)
Ayrıca; kadınlarda hayız (regl) görmek ve doğum yapmak, bayılmak, delirmek, kendini isteyerek ağız dolusu kusturmak (ağız dolusu olmaz ise oruç bozulmaz), ameliyat olmak, istimna yapmak (mastürbasyon), serum kullanmak, gıda içerikli sıvıyı bağırsaklara vermek veya lavman yaptırmak, imsak girdiği halde hata ile yiyip içmeye devam etmek gibi durumlar orucu bozar. (Diyanet Aylık Dergi, Ekim 2005)
Uçakla seyahat eden oruçlu kişi iftarını nasıl yapar
Seferî kişi ulaştığı ilk iftar saatine itibar ederek orucunu açar. Uçmakta olan kişi, uçakla üzerinden geçmekte oldukları ülkede iftar vakti girdi ise, bu duruma itibar ederek orucunu açar. Kişinin doğuya veya batıya yolculuk yapması bu kaideyi değiştirmez.
Makyaj yapmakla oruç bozulur mu
Makyaj yapmak orucu bozmaz. Çünkü cilde sürülen makyaj maddesinin oruca bir zararı yoktur.
11 Eylül 2008 Perşembe
Kan aldırmak orucu bozar mı
Esasta kan aldırmak orucu bozmaz. Fakat oruçlunun direncini düşürdüğü ve bu nedenle bedenin güçsüzleşebileceği ihtimalini göz önünde tutmak gereği vardır. Başka bir deyişle; vücut direnci etkilenmeyecekse kan aldırmanın bir sakıncası yoktur.
Sakız çiğnemek orucu bozar mı
Önceden çiğnenmiş, şekersiz, tatsız ve parçalanmayan- sert- bir sakızın çiğnenmesi orucu bozmamakla beraber gereksiz olarak bunun kullanılması mekruh görülmüştür. Günümüzde kullanılan cikletler/sakızlar kesinlikle orucu bozar.
Diş fırçalamak orucu bozar mı
Macunsuz firçalamakta mahzur yoktur. Macunlu fırçalamakla da oruç bozulmaz fakat mekruh olur. Macun yutulursa oruç bozulur, kaza gerekir. Misvak daha emniyetlidir.
10 Eylül 2008 Çarşamba
Oruçlu kimse diş tedavisi yaptırabilir mi
Oruçluyken diş tedavisi yaptırmak; tedavi esnasında ağızda biriken kan ve suyun yutulmaması şartıyla orucu bozmaz. Ama bu çok zordur.
Parfüm ve kolonya orucu bozar mı
Oruçluyken parfüm veya kolonya sürünmek, koklamak Hanefî mezhebine göre; orucu bozmaz ve oruca zarar vermez. Gül gibi hoş kokusu olan çiçekleri koklamakla da oruç bozulmaz.
Tükrüğünü yutmak orucu bozar mı
Bozulmaz. Ancak özellikle ağızda tükrüğü biriktirip yutmak mekruh görülmüştür.
Oruçlu iken uykusunda ihtilâm olan veya cünüp olarak sabahlayan kişinin durumu nedir
Orucu bozulmaz. Uyandığında hiçbir şey yemeden ve içmeden gusül abdestini alır ve orucuna devam eder.
7 Eylül 2008 Pazar
Orucu mazeretsiz olarak kasten bozmanın altmış günlük kefâreti ne şekilde ödenir
Birden fazla Ramazan orucunu keyfî şekilde bozup birden fazla kefâret orucu borcu olan kişi, Hanefî mezhebine göre; altmış gün peş peşe oruçlarını tutar ve sonuna bozulan oruç adedince oruçları ilave eder. Başka bir deyişle; birden çok kefâret borcu olan kişi her borcuna ait altmış gün oruç tutmaz, sadece bir kez tutulan altmış gün oruç sonuna bozulan oruç sayısınca oruç ekler. Şafiî, Hanbelî ve Malikî mezheplerine göre ise; bozulan oruç sayısınca kefâret tutmak gereklidir. (İslâm Fıkhı Ans. c. 3, s. 205, Zaman Yay.)
Oruçlu iken cinsel ilişki kefâreti gerektirir mi,Kazâ ve kefâreti gerektiren diğer durumlar nelerdir
Hem kazâ hem de kefâreti gerektiren hallerin başında; Ramazan günü oruca niyetli iken bilerek ve isteyerek yapılan cinsel ilişkidir. Orucun bu şekilde bozulması eşlere ceza olarak altmış gün oruç tutma (kefâret) ve bozulan orucun kazâsı görevini yükler.
Kefâret gerektiren ikinci hal ise; Ramazan orucuna niyet etmişken isteyerek ve baskı veya mubah kılıcı bir özür olmaksızın bir şey yiyip içmektir. Hanefî mezhebi ve Malikî mezhebi; bilerek isteyerek bir şey yiyip içmeyle kasten bozulan oruç için kazâ ve kefâretin gerektiğini söyler. Bunun sebebi; Ramazan ayı hürmetinin, yani saygınlığının ihlâl edilerek bir suç işlenmesidir. (İslâm Fıkhı Ans. c. 3, s. 209, Zaman Yay.)
Örneğin; kişi tam bir şey yiyor, içiyorken imsak vaktinin girdiğini anlasa veya o gün oruç olduğunu hatırlasa hemen yemeyi ve içmeyi kesmelidir. Eğer bile bile yemeğe devam edecek olsa; Hanefî, Malikî imamlara göre bu durum kazâ ve kefâreti gerektirir.
Kefâret gerektiren ikinci hal ise; Ramazan orucuna niyet etmişken isteyerek ve baskı veya mubah kılıcı bir özür olmaksızın bir şey yiyip içmektir. Hanefî mezhebi ve Malikî mezhebi; bilerek isteyerek bir şey yiyip içmeyle kasten bozulan oruç için kazâ ve kefâretin gerektiğini söyler. Bunun sebebi; Ramazan ayı hürmetinin, yani saygınlığının ihlâl edilerek bir suç işlenmesidir. (İslâm Fıkhı Ans. c. 3, s. 209, Zaman Yay.)
Örneğin; kişi tam bir şey yiyor, içiyorken imsak vaktinin girdiğini anlasa veya o gün oruç olduğunu hatırlasa hemen yemeyi ve içmeyi kesmelidir. Eğer bile bile yemeğe devam edecek olsa; Hanefî, Malikî imamlara göre bu durum kazâ ve kefâreti gerektirir.
Bozulan oruçta sadece kazâyı gerektiren durumlar nelerdir
"Gusül abdesti alırken ağzıma aldığım su ile gargara yapayım derken suyu yanlışlıkla yuttum. O gün oruçluydum. Bu durumda orucum bozuldu mu? Bozulduysa cezam var mı?"
Hayatımız içinde beslenme anlamı ve amacı taşımayan, ayrıca yenilip içilmesi alışılmış olmayan, yani insan tabiatının istek, eğilim göstermediği şeylerin yenilip içilmesinden oruç bozulur, fakat bu oruç için sadece kazâ gerekir, kefâret gerekmez.
Örneğin; çiğ pirinç, hamur, un, ham meyve yemek, fındık ve cevizi kabuğuyla yutmak orucu bozmakla beraber kefâret gerektirmez.
Kişi oruçlu olduğunun bilincinde olduğu halde abdest suyundan yanlışlıkla içse, denizde yüzerken deniz suyu veya banyo yaparken ağzına aldığı suyu yutsa; bu durumda orucu bozulur ve sadece kazâsı gerekir. Ağza giren yağmur, dolu, karı isteyerek yutmak da kişinin orucunu bozar, fakat kefâret gerekmez.
Kusma, kasıtlı olarak meydana gelir ve ağız dolusu olursa; orucu bozar, sadece kazası yapılır, kefâret gerekmez. Fakat kusmalar -kasıtlı veya kasıtsız olsun- ağız dolusu olmadıkça orucu bozmaz.
Sahura kalkmış kişi, imsak vaktinden habersiz yiyip içerken vaktin geçtiğini öğrense orucu bozulur ve o günkü orucu kazâ etmesi gerekir, kefâret gerekmez.
Unutarak yiyip içtikten sonra orucun bozulduğunu zannedip yiyip içmeye devam edildiği veya cinsel ilişkide bulunulduğunda oruç bozulur, kazâsı gereklidir.
Gece niyetlenmeyi unutup gündüz niyetlendikten sonra, bu niyetin geçerli olmadığına kanaat getirip yiyip içmek, cinsel ilişkide bulunmak orucu bozar, kazâ gerekir, kefâret gerekmez.
Oruçlu bayanın regl (aybaşı) kanaması başlasa orucu bozulur, kazâsı gereklidir.
Aniden sancılanan, dayanılmaz ağrılar içinde kalan oruçlu kişi; sağlığı için gerekli ilaçları içerek orucu bozabilir. Bu orucun kazâsı gereklidir, ama kefâret gerekmez. (İslâm Fıkhı Ans. c. 3, s. 161 Zaman Yay.)
Hayatımız içinde beslenme anlamı ve amacı taşımayan, ayrıca yenilip içilmesi alışılmış olmayan, yani insan tabiatının istek, eğilim göstermediği şeylerin yenilip içilmesinden oruç bozulur, fakat bu oruç için sadece kazâ gerekir, kefâret gerekmez.
Örneğin; çiğ pirinç, hamur, un, ham meyve yemek, fındık ve cevizi kabuğuyla yutmak orucu bozmakla beraber kefâret gerektirmez.
Kişi oruçlu olduğunun bilincinde olduğu halde abdest suyundan yanlışlıkla içse, denizde yüzerken deniz suyu veya banyo yaparken ağzına aldığı suyu yutsa; bu durumda orucu bozulur ve sadece kazâsı gerekir. Ağza giren yağmur, dolu, karı isteyerek yutmak da kişinin orucunu bozar, fakat kefâret gerekmez.
Kusma, kasıtlı olarak meydana gelir ve ağız dolusu olursa; orucu bozar, sadece kazası yapılır, kefâret gerekmez. Fakat kusmalar -kasıtlı veya kasıtsız olsun- ağız dolusu olmadıkça orucu bozmaz.
Sahura kalkmış kişi, imsak vaktinden habersiz yiyip içerken vaktin geçtiğini öğrense orucu bozulur ve o günkü orucu kazâ etmesi gerekir, kefâret gerekmez.
Unutarak yiyip içtikten sonra orucun bozulduğunu zannedip yiyip içmeye devam edildiği veya cinsel ilişkide bulunulduğunda oruç bozulur, kazâsı gereklidir.
Gece niyetlenmeyi unutup gündüz niyetlendikten sonra, bu niyetin geçerli olmadığına kanaat getirip yiyip içmek, cinsel ilişkide bulunmak orucu bozar, kazâ gerekir, kefâret gerekmez.
Oruçlu bayanın regl (aybaşı) kanaması başlasa orucu bozulur, kazâsı gereklidir.
Aniden sancılanan, dayanılmaz ağrılar içinde kalan oruçlu kişi; sağlığı için gerekli ilaçları içerek orucu bozabilir. Bu orucun kazâsı gereklidir, ama kefâret gerekmez. (İslâm Fıkhı Ans. c. 3, s. 161 Zaman Yay.)
Orucu bozan şeyler nelerdir
"Oruçlu iken sadece yeme, içme ve cinsel ilişkiden uzak kalmakla orucumu tamamlamış olur muyum?"
Orucun anlamı ve temel unsuru, yemekten, içmekten ve cinsel ilişkilerden, zevklerden uzak durarak insan nefsinin bunlardan mahrum bırakılmasıdır. Oruca niyetlenmiş kişinin, yeme-içmede veya cinsel ilişkide bulunması şüphesiz orucunu bozacağından bilinçli bir şekilde bu durumlardan uzak durması gerekmektedir. Oruçlu kişinin bu hallerden kendisini uzak tutmayı başardığında ve oruca son veren baygınlık, ağız dolusu kusma, hayız (regl) kanaması gibi irade dışı durumlar da olmadığında orucu tamdır ve vazifesi olan oruç ibadetini yerine getirmiş olur, sevabını alır. (İslâm Fıkıh Ans. c. 3, s. 167, 169, Zaman Yay.)
Orucun anlamı ve temel unsuru, yemekten, içmekten ve cinsel ilişkilerden, zevklerden uzak durarak insan nefsinin bunlardan mahrum bırakılmasıdır. Oruca niyetlenmiş kişinin, yeme-içmede veya cinsel ilişkide bulunması şüphesiz orucunu bozacağından bilinçli bir şekilde bu durumlardan uzak durması gerekmektedir. Oruçlu kişinin bu hallerden kendisini uzak tutmayı başardığında ve oruca son veren baygınlık, ağız dolusu kusma, hayız (regl) kanaması gibi irade dışı durumlar da olmadığında orucu tamdır ve vazifesi olan oruç ibadetini yerine getirmiş olur, sevabını alır. (İslâm Fıkıh Ans. c. 3, s. 167, 169, Zaman Yay.)
Oruca ne zaman niyet edilir
Hanefîler'e göre; Ramazan orucu, nâfile oruçlar ve vakti belirtilmiş adak oruçlarının niyet etme vakti gün batımından başlayıp ertesi günün kuşluk vaktine hatta öğle namazı vaktinin girmesinden az önceki vakte kadar devam eder. Öğle namazı vakti girdikten sonra artık hiçbir oruca niyet edilemez.
Şâfîlere göre; Ramazan orucu, kazâ orucu ve adak orucuna geceden niyet etmek şarttır. Fakat nâfile oruca zevalden önceye kadar niyetlenmek câiz (uygun) dir. (İlmihal, c. 1, s. 399, İsam Yay.)
Şâfîlere göre; Ramazan orucu, kazâ orucu ve adak orucuna geceden niyet etmek şarttır. Fakat nâfile oruca zevalden önceye kadar niyetlenmek câiz (uygun) dir. (İlmihal, c. 1, s. 399, İsam Yay.)
Oruç tutmamayı mubah kılan haller nelerdir
İslâm dini, insanlara zor gelecek hiçbir yükümlülüğü şart koşmamıştır. Sıkıntı ve meşakkatin zorlaştığı durumlarda mükelleflere birtakım kolaylıklar ve ruhsatlar tanımıştır. Oruç için de bu böyledir. Bazı durumlarda farz olan Ramazan ayı orucu tutmamaya müsaade edilmiştir. Bu durumlar şunlardır;
1- Seferî (yolcu) olmak,
2- Hasta olmak (doktorun, 'oruç tutamazsın' dediği haller),
3- Gebe ve emzikli olmak,
4- Oruç tutamayacak derecede yaşlı olmak,
5- Hayati tehlike oluşturacak derecede açlık ve susuzluk çekmek,
Mesleği gereği sürekli olarak yolcu olan kişi için öncelikle sağlığı açısından bir sıkıntı ve zarar görmeyecekse oruç tutması daha faziletli görülmüştür. Ancak sıkıntı ve zarar söz konusu olduğunda oruç tutmaz ve tutmadığı oruçların fidyesini fakire verir. (İlmihal, c. 1, s. 396-397, İsam Yay.)
1- Seferî (yolcu) olmak,
2- Hasta olmak (doktorun, 'oruç tutamazsın' dediği haller),
3- Gebe ve emzikli olmak,
4- Oruç tutamayacak derecede yaşlı olmak,
5- Hayati tehlike oluşturacak derecede açlık ve susuzluk çekmek,
Mesleği gereği sürekli olarak yolcu olan kişi için öncelikle sağlığı açısından bir sıkıntı ve zarar görmeyecekse oruç tutması daha faziletli görülmüştür. Ancak sıkıntı ve zarar söz konusu olduğunda oruç tutmaz ve tutmadığı oruçların fidyesini fakire verir. (İlmihal, c. 1, s. 396-397, İsam Yay.)
Oruç kimlere farzdır, Çocuklar oruç tutar mı
Namaz mükellefiyeti, diğer bir ifade ile yükümlülüğü için geçerli olan şartlar oruç için de geçerlidir.
Bir kişinin oruç mükellefiyeti alabilmesi için;
a- Müslüman olmalı,
b- Ergenlik (bulûğ) çağına girmiş, akıllı (aklî olgunluk düzeyi) olmalı,
c- Oruç tutmaya güç yetirecek durumda olmalıdır.
Ergenlik çağına gelmemiş olan çocukların oruç tutmaları şart olmamakla beraber bedenî durumları göz önüne alınmak şartıyla oruca alıştırmak ve ısındırmak amacıyla ara ara oruç tutmalarına izin vermek, hatta istemek uygundur.
Hasta ve yolcu olan kişiler ise; güç yetiremediklerinden isterlerse oruç tutmayabilirler. Hastalık ve yolculuk durumları bittikten sonra tutmadıkları oruçlarını Ramazan ayı dışında kazâ ederler. Gebe ve emzikli (süt veren) kadınların durumu da böyledir. Hastalıkları iyileşmeyen kişiler ise; her oruçları için bir fakiri doyurmaları veya doyuracak fidyeyi fakire vermeleri gerekir. (el- Bakara 2/183-184) .
Bir kişinin oruç mükellefiyeti alabilmesi için;
a- Müslüman olmalı,
b- Ergenlik (bulûğ) çağına girmiş, akıllı (aklî olgunluk düzeyi) olmalı,
c- Oruç tutmaya güç yetirecek durumda olmalıdır.
Ergenlik çağına gelmemiş olan çocukların oruç tutmaları şart olmamakla beraber bedenî durumları göz önüne alınmak şartıyla oruca alıştırmak ve ısındırmak amacıyla ara ara oruç tutmalarına izin vermek, hatta istemek uygundur.
Hasta ve yolcu olan kişiler ise; güç yetiremediklerinden isterlerse oruç tutmayabilirler. Hastalık ve yolculuk durumları bittikten sonra tutmadıkları oruçlarını Ramazan ayı dışında kazâ ederler. Gebe ve emzikli (süt veren) kadınların durumu da böyledir. Hastalıkları iyileşmeyen kişiler ise; her oruçları için bir fakiri doyurmaları veya doyuracak fidyeyi fakire vermeleri gerekir. (el- Bakara 2/183-184) .
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)